Το PEP (Post-Expositionsprofylax) είναι μια αγωγή 28 ημερών με φάρμακο έκτακτης ανάγκης για τον HIV. Πρέπει να το ξεκινήσεις εντός 72 ωρών από μια έκθεση υψηλού κινδύνου (π.χ., έσπασε προφυλακτικό με σύντροφο άγνωστου status), αλλά όσο πιο γρήγορα το ξεκινήσεις, τόσο πιο αποτελεσματικό είναι. Στη Σουηδία, το PEP είναι δωρεάν βάσει του Smittskyddslagen (Νόμος περί Μεταδοτικών Ασθενειών).
🚨 Πού να πας Τώρα αμέσως
Μην περιμένεις για ένα βολικό ραντεβού. Η διαδρομή σου εξαρτάται εξ ολοκλήρου από την ώρα της ημέρας.
| Ώρα / Ημέρα | Πού να πας | Τι να περιμένεις |
|---|---|---|
| Οποιαδήποτε στιγμή | Infektionsakuten (Τμήμα Επειγόντων Λοιμωδών Νοσημάτων) ή την πλησιέστερη Akutmottagning (Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών) | 24/7 διαθεσιμότητα. Θα αξιολογήσουν τον κίνδυνο και θα ξεκινήσουν το PEP. |
Μεγάλα Νοσοκομεία
- Στοκχόλμη: Karolinska University Hospital, Huddinge (Blickagången 9C). Αυτό είναι το κύριο τμήμα επειγόντων λοιμωδών νοσημάτων στην περιοχή της Στοκχόλμης.
- Στοκχόλμη (Εναλλακτικές): Södersjukhuset Akutmottagning (Sjukhusbacken 10) ή Karolinska, Solna Akutmottagning (Eugeniavägen 3).
Μην πας στον husläkare / vårdcentral σου (γενικός ιατρός / κέντρο πρωτοβάθμιας φροντίδας). Δεν μπορούν να συνταγογραφήσουν PEP εκτός προγραμματισμένης φροντίδας. Πήγαινε απευθείας στο Infektionsakuten ή στην Akutmottagning. Μην καλείς το 1177 και περιμένεις — πήγαινε αμέσως.
🗣️ Πώς να χειριστείς την διαλογή
Στην Akuten/Infektionsakuten, εξήγησε την κατάσταση ξεκάθαρα.
- Χρησιμοποίησε την ορολογία: "Jag behöver PEP efter en HIV-riskexponering." (Χρειάζομαι PEP μετά από έκθεση σε κίνδυνο HIV).
- Ανάφερε το χρονοδιάγραμμα: "Jag hade sex utan kondom för [x] timmar sedan." (Έκανα σεξ χωρίς προφυλακτικό πριν από [x] ώρες). Πες τους ακριβώς πόσο πριν συνέβη.
- Να είσαι άμεσος σχετικά με την έκθεση: Εξήγησε ακριβώς τι συνέβη (π.χ., παθητικό πρωκτικό σεξ χωρίς προφυλακτικό) για να βοηθήσεις τον γιατρό να αξιολογήσει τον κίνδυνο.
Το αρχικό πακέτο: Το τμήμα επειγόντων θα σου δώσει ένα αρχικό πακέτο ή μια συνταγή. Η παρακολούθηση είναι υποχρεωτική. Πρέπει να ολοκληρώσεις όλες τις 28 ημέρες της καθημερινής αγωγής. Μην παραλείπεις δόσεις ή σταματάς νωρίτερα. Το Venhälsan είναι το καλύτερο μέρος για να συζητήσεις την μετέπειτα φροντίδα στη Στοκχόλμη.
💊 Το Φάρμακο: Τι να περιμένεις
Το συνηθισμένο σουηδικό σχήμα PEP συνήθως αποτελείται από Truvada (ή ένα γενόσημο ισοδύναμο) λαμβανόμενο μαζί με έναν αναστολέα ιντεγκράσης — συνήθως dolutegravir (Tivicay).
- Είναι ένα αυστηρό σχήμα: Το PEP δεν είναι χάπι της επόμενης μέρας. Είναι μια υποχρεωτική αγωγή 28 ημερών και δεν μπορείς να παραλείψεις δόσεις.
- Οι παρενέργειες είναι διαχειρίσιμες: Μπορεί να εμφανίσεις ναυτία, κόπωση ή διάρροια, αν και δεν συμβαίνει σε όλους. Η κλινική συχνά θα συνταγογραφήσει αντιεμετικά φάρμακα μαζί με το PEP σου.
- Μην σταματήσεις: Ποτέ μην σταματάς να παίρνεις το PEP χωρίς να μιλήσεις πρώτα με έναν γιατρό.
💶 Κόστος
- Κάτοικοι: Βάσει του Smittskyddslagen, η φροντίδα που σχετίζεται με τον HIV — συμπεριλαμβανομένου του PEP — εξαιρείται από το τυπικό τέλος ασθενούς (patientavgift). Δεν θα πρέπει να χρεωθείς.
- Επισκέπτες ΕΕ/ΕΟΧ με EHIC: Η θεραπεία είναι δωρεάν.
- Επισκέπτες εκτός ΕΕ: Το επείγον PEP θα πρέπει να παρέχεται· μπορεί να υπάρχει διοικητική χρέωση, αλλά τα σουηδικά νοσοκομεία δεν αρνούνται την σωτήρια πρόληψη του HIV για λόγους κόστους.
Σχετικά: